Amsterdam, maart 2026

Dit is marketing materiaal

Onder de naam epic fury begonnen de Verenigde Staten en Israël een oorlog tegen Iran. Op haar beurt sloeg Iran als een kat in het nauw met drones en raketten om zich heen. Het grootste slachtoffer op de langere termijn zou wel eens de Iraanse bevolking kunnen zijn. Een groot deel van die gemiddeld jonge (34,5 jaar oud versus 42,5 jaar in Nederland) en goed opgeleide bevolking hunkert naar vrijheid. Het is maar de vraag of het repressieve bewind en haar zwaar bewapende revolutionaire garde met alleen luchtaanvallen op de knieën gebracht kan worden. Op de financiële markten is de stijging van de energieprijzen de grootste bron van zorg. Toch lijken beleggers er niet op te rekenen dat het conflict lang duurt. De prijsstijgingen van olie en gas zijn fors, maar nog lang niet zo groot als na de Russische inval in buurland Oekraïne in 2022, zie Grafiek 1. In het vervolg van de Strategiebrief laten wij ons licht schijnen over de oorlog in Iran, de toegenomen risico’s op de financiële markten en hoe wij daarmee omgaan.

De Straat van Hormuz

Na Iraanse aanvallen ligt de grootste terminal voor vloeibaar gas (LNG) van het Midden-Oosten, in Qatar, stil. Ook olieraffinaderijen in de Golfregio hebben de productie, na bestookt te zijn, gestaakt. Los van de productiecapaciteit is het momenteel onmogelijk olie uit de Perzische Golf naar elders te verschepen. Iran heeft de Straat van Hormuz, die toegang biedt tot de Perzische Golf, namelijk afgesloten. De eerste schepen die het toch probeerden werden getroffen door Iraanse projectielen. Die Straat van Hormuz is zo belangrijk omdat 20% van de wereldwijde olieproductie en 33% van de wereldwijde olie-export via deze nauwe zeestraat naar de rest van de wereld gaat. Veel tankers met LNG voor met name de Aziatische markt, maar ook voor Nederland, varen via deze route. Nadat Rusland in 2022 Oekraïne binnenviel, werd snel duidelijk dat de Russische olie- en gastoevoer naar Europa voor lange tijd zou verdwijnen. Prijzen gingen daarop door het dak. De huidige prijsuitslagen zijn vooralsnog veel kleiner, waardoor het lijkt alsof grondstoffenhandelaren ervan uitgaan dat de Straat van Hormuz over niet al te lange tijd weer normaal bevaarbaar zal zijn. President Trump hintte erop de scheepvaart door de Straat van Hormuz te gaan beveiligen, hetgeen een enorme verlichting op de energiemarkt zou kunnen brengen. Ook op de aandelenbeurzen was er niet direct sprake van grote paniek. Meestal is dat ook terecht. Het klassieke patroon op de beurs na een geopolitieke schok is echter dat aandelenmarkten dalen, maar na een week of drie à vier weer herstellen. De fundamentele factoren als economische groei, de ontwikkeling van bedrijfswinsten en het monetair beleid zijn van groter belang voor het (lange termijn) rendementsperspectief dan geopolitieke onrust. 

Opeenstapeling

De economische groeicijfers wereldwijd en de recent gepubliceerde kwartaalcijfers stemmen positief. Ook het monetaire beleid zal voorlopig waarschijnlijk geen negatieve impact hebben op de financiële markten. Wel zien wij de laatste tijd dat de zorgen over de snelle ontwikkeling op het gebied van kunstmatige intelligentie en over private schulden toenemen. De oorlog in Iran komt daar bovenop. De opeenstapeling van deze risico’s maakt ons iets voorzichtiger. Naar onze mening zijn beleggers te gemakzuchtig, daarom hebben wij de aandelenweging in de door ons beheerde portefeuilles verlaagd. 

Nieuwe toepassingen van kunstmatige intelligentie kunnen een bedreiging vormen voor veel bedrijfsmodellen, bijvoorbeeld in de softwaresector. Hierdoor dreigt het verlies van werkgelegenheid. Fintech onderneming Block ontsloeg afgelopen maand 4.000 van de 10.000 werknemers, omdat kunstmatige intelligentie volgens CEO Jack Dorsey tot een compleet andere manier van werken leidt. Met behulp van kunstmatige intelligentie kan er in veel kleinere teams gewerkt worden. Het massaontslag werd niet ingegeven door slechte resultaten, Blocks groeit goed, maar kan dat simpelweg blijven doen met minder mensen. 

De problemen in de private schuldenmarkt zijn niet geheel los te zien van de bedreigingen voor de softwaresector. Het software as a service (SAAS) model staat onder druk, omdat kunstmatige intelligentietoepassingen veel werk kunnen overnemen. Ondernemingen houden hun software-abonnementen daarom kritisch tegen het licht. De opkomst van Claude Code van Anthropic leidde tot toenemende bezorgdheid onder beleggers in software bedrijven. Een groot deel van de private kredieten, naar schatting 20%-25% is verstrekt aan softwareondernemingen. Voor sommige aanbieders van private schuld, zoals Blue Owl is dit zelfs 55%. Het aandeel van deze beursgenoteerde aanbieder van private schulden daalde dit jaar al met ruim 25%.

Bovenstaande sluimerende risico’s worden nu vergezeld door geopolitieke chaos. Het grootste risico van de oorlog met Iran is dat de stijging van de energieprijzen langer duurt en doorzet. In dat geval zal de inflatie weer toenemen. Hogere energieprijzen werken weer door in hogere transportkosten en in hogere kosten voor de maakindustrie. Wij verwachten geen toename zoals in 2022 (zie Grafiek 2), maar houden wel degelijk rekening met een oplopende inflatie als gevolg van hogere olie- en gasprijzen.

Een oplopende geldontwaarding impliceert ook dat centrale bankiers eerder hun beleidsrente zullen verhogen dan verlagen. Ook zal er (weer) opwaartse druk op de kapitaalmarktrente ontstaan. Er heerst naar onze mening teveel gemakzucht op de financiële markten, waarbij ervan wordt uitgegaan dat de (geopolitieke) situatie snel normaliseert. 

Veranderende wereldorde

Grondstoffen werden de laatste tijd al vaker ingezet als geopolitiek drukmiddel. Wij verwachten dat dit in de veranderende wereldorde zo blijft. Daarom hebben wij in de door ons beheerde portefeuilles diverse posities die profiteren van oplopende grondstoffenprijzen. Ook de edelmetalen en alternatieve beleggingen in portefeuille bieden bescherming in onzekere tijden. Wij houden de ontwikkelingen op het wereldtoneel én op de financiële markten nauwlettend in de gaten en werken continue aan een goed gespreide en actief beheerde portefeuille die goed presteert onder meerdere scenario’s. 

Ontwikkelingen Optimix Duurzaam

Afgelopen maand werd het Montanaro Better World Fund verkocht. Het Montanaro Better World Fund richt zich op het behalen van een positieve impact op mens en milieu door te beleggen in beursgenoteerde kleine en middelgrote bedrijven (small & midcap) wereldwijd. De geselecteerde ondernemingen dragen bij aan milieubescherming, een groenere economie, innovaties voor een duurzamere samenleving, duurzame voedselproductie, gezonde eetpatronen en aan betere medische zorg. Daarmee past het fonds perfect in onze opvatting van duurzaamheid, echter de resultaten zijn de laatste jaren dermate teleurstellend dat wij na ampel beraad toch hebben besloten afscheid te nemen van dit mooie fonds. De specifieke stijl van kleine/middelgrote bedrijven met hoge groeiverwachtingen voor de toekomst en tegelijkertijd solide financiën werkt niet. Het veel minder stimulerende overheidsbeleid met betrekking tot een duurzamere wereld is een sta-in-de-weg gebleken voor het fonds, waardoor de groeiverwachtingen onzekerder zijn geworden. Vorig jaar hebben wij gesprekken gevoerd met de manager en het fonds uitvoerig bestudeerd en besloten het nog een kans te geven. Nu de start van 2026 wederom teleurstellend is en de houding naar verduurzaming in de politiek en op de financiële markten niet lijkt te veranderen gaan wij over tot verkoop. Beleggers hebben meer aandacht voor andere thema’s, zoals bijvoorbeeld kunstmatige intelligentie en energie. Wij herbelegden de opbrengst van de verkoop in drie fondsen.  De Invesco Solar Energy UCITS ETF speelt in op de aanhoudende uitbreiding van de capaciteit voor zonne-energie. De verduurzamingstrend naar elektrificatie (denk o.a. aan elektrisch rijden), de hoge investeringen in datacenters en de stijgende welvaart van de bevolking in opkomende landen dragen bij aan een forse stijging in de vraag naar elektriciteit/energie de komende jaren. Zonne-energie had lang als nadeel dat vraag en aanbod niet goed op elkaar aansloten. Door batterijen aan zonneparken te koppelen kan dit ondervangen worden; de overdag opgewekte zonne-energie wordt later gebruikt. Naast de opkomst van de thuisbatterij wordt deze manier van energieopslag ook op industriële schaal toegepast. Onder andere Tesla is hierin actief. Sterker nog, momenteel verdient Tesla meer met de energietak dan met autoverkoop. Deze belegging speelt in op de aanhoudend hoge investeringen in zonne-energie wereldwijd. De ondernemingen in het fonds zijn niet zozeer actief in de concurrerende markt voor de zonnepanelen zelf, maar houden zich bezig met de aanleg van zon/batterij oplossingen. Denk hierbij ook aan applicaties voor de optimale afstemming tussen verschillende energiebronnen (waaronder zon) in het energienetwerk. 
Verouderde energie-infrastructuur, onder-investeringen in het net en door kunstmatige intelligentie gedreven infrastructuurinvesteringen, zorgen voor één van de grootste uitbreidingen van het energienet in de geschiedenis. Dit betekent grote investeringen in stroomopwekking en -transmissie, -distributie en gespecialiseerde elektrische apparatuur voor o.a. datacenters. De First Trust Nasdaq Clean Edge Smart Grid Infrastructure UCITS ETF is gericht op bedrijven die hiervan profiteren, wij breidden de bestaande positie afgelopen maand uit. Dat gold ook voor de positie in Sprott Pure Play Copper Miners UCITS ETF. Koper is cruciaal om aan de stijgende vraag naar energie te kunnen voldoen (elektriciteitsnet, datacenters, batterijen), terwijl er al sprake is van een aanbodtekort. Het ontwikkelen van nieuwe mijnen vergt jaren en er zijn momenteel geen alternatieven. Dat heeft een prijsopdrijvend effect en daar profiteren kopermijnbouwers van.

Na het uitbreken van de oorlog in Iran is de onzekerheid op de financiële markten toegenomen. Na de mooie start van het jaar hebben wij daarom het risico in de portefeuille iets verlaagd door iShares MSCI World ESG Screened UCITS ETF, een fonds dat wereldwijd in aandelen belegt, te verkopen.

Let op: het betreft in het verleden behaalde resultaten. De waarde van uw beleggingen kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.